Een kille discussie over het klimaat
Frits Bolkestein
De klimaatproblematiek staat tegenwoordig in het middelpunt van de belangstelling. Er gaat nauwelijks een dag voorbij zonder dat we worden overspoeld met apocalyptische visioenen van een opwarmende aarde, vooral veroorzaakt door de uitstoot van broeikasgassen door de mens. En de overheid spant zich in om rampen te voorkomen: van de bevordering van windenergie tot de stimulering van het gebruik van het spaarlampen; van de handel in CO2-emissierechten tot de beperking van de uitstoot van autogassen. Om misverstand te voorkomen: ik ben van mening dat zuinig energieverbruik om tal van redenen hoogst noodzakelijk is. Maar behoort de vrees voor klimaatverandering daar ook toe?
De recente beroering over de opwarming van de aarde is mede aangewakkerd door Al Gore's film An Inconvenient Truth, de publicatie van het alarmerende rapport van het IPCC (Intergovernmental Panel on Climate Change) en het rapport van de Britse Stern-Commissie. Deze film en rapporten hebben met elkaar gemeen dat zij groot onheil voorspellen indien wij ons verbruik van fossiele brandstoffen niet drastisch verminderen.
Overrompeld door deze stortvloed van onheilstijdingen lijken velen ervan overtuigd dat een klimaatcatastrofe voor de deur staat. Er is echter een groep van zogenoemde klimaatsceptici die krachtig stelling neemt tegen deze visie. Zij betwisten dat de menselijke uitstoot van broeikasgassen een betekenisvolle invloed op het klimaat uitoefent. Volgens hen is de nakende klimaatcatastrofe te vergelijken met voorspelling van rampen als het sterven van de wouden als gevolg van zure regen of de 'millennium bug' - voorspellingen die nooit zijn uitgekomen.
Het klimaat verandert altijd. Verandering is de norm. Het verschil van mening betreft de vraag of de mens al dan niet een substantiële invloed uitoefent op de huidige verandering van het klimaat en of deze invloed schadelijk is. Ik moet mij onthouden van een inhoudelijk oordeel daarover. De discussie is nog gaande. Maar wat mij wèl opvalt is dat, in tegenstelling tot de discussie over tal van andere maatschappelijke vraagstukken, het klimaatdebat wordt gekenmerkt door praktijken die doen denken aan dictatoriale samenlevingen.
Laat ik een paar voorbeelden noemen. Een vooraanstaand klimatoloog in de Verenigde Staten, Richard Lindzen, heeft zich erover beklaagd dat klimaatsceptici 'have seen grant funds disappear, their work derided, and themselves libeled as industry stooges, scientific hacks or worse.'
Veel federale staten in de VS beschikken over 'state climatologists' die zich bezig houden met lokale meteorologische aangelegenheden. Deze zijn vaak kritisch ten aanzien van de menselijke broeikashypothese. Twee van hen, George Taylor (Oregon) en Patrick Michaels (Virginia), zijn van hun titel dan wel baan beroofd, vanwege het feit dat zij zich klimaatsceptische uitlatingen hebben veroorloofd, die in strijd waren met het beleid van de betrokken staten om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. Dit was een gevolg van een oproep van Heidi Cullen die presentatrice is van het populaire programma The Weather Channel. Zij pleitte ervoor dat weermannen en -vrouwen die de menselijke broeikashypothese niet onderschreven, zouden dienen te worden 'decertificeerd' - waarmee dus inmiddels een begin is gemaakt.
In Duitsland hebben twee gerenommeerde wetenschappers, Hans von Storch (geen klimaatscepticus) en zich beklaagd over het feit dat zij door collega's als verraders worden behandeld omdat zij kritiek hebben geuit op de praktijken binnen de klimatologie in Duitsland. Von Storch vreest namelijk dat de 'spiraal van overdrijving' om de aandacht van het publiek te trekken uiteindelijk de geloofwaardigheid van de wetenschap zal ondermijnen. Labitzke is van oordeel dat de zon dominant is bij klimaatverandering. Maar deze gedachte is taboe in kringen van klimatologen. Zij voelt zich derhalve slachtoffer van een 'Denkverbot'.
Verder hebben klimaatsceptici in Duitsland gemerkt dat hun kritische bijdragen aan Wikipedia stelselmatig - vaak binnen twee uur - door andere worden vervangen.
In Frankrijk heeft de bekende klimatoloog Marcel Leroux jarenlang gevochten tegen het broeikasgeloof, zonder dat hij bij het establishment één voet aan de grond kreeg. Uit arrenmoede heeft hij zijn visie maar opgeschreven in een boek van ruim 500 pagina's: Global Warming, Myth or Reality. The Erring Ways of Climatology. Jan en alleman schrijven in Frankrijk boeken die door Franse uitgevers worden gepubliceerd. Zo niet Leroux. Hij was gedwongen in het Engels te publiceren. Zijn boek is gepubliceerd door een Duitse uitgever: Springer Verlag.
In Denemarken was er de 'affaire' Lomborg. Kosten/baten-analyse speelt een cruciale rol bij de beoordeling van bepaalde milieumaatregelen. Met behulp hiervan kunnen milieuprioriteiten onderling worden vergeleken en kunnen zij tevens worden afgewogen tegenover talloze andere maatschappelijke behoeften. Dát was de benadering die werd bepleit door Bjørn Lomborg (voormalig milieuactivist) in zijn kaskraker The Skeptical Environmentalist. Maar hij werd hiervoor door een aantal critici op McCarthy-achtige wijze aan de schandpaal genageld. Wat zei Lomborg eigenlijk? 'Het gaat niet slechter maar beter met het milieu, alleen nog niet goed genoeg.' Als relativerend onderzoek zulke buitensporige reacties oproept, is duidelijk dat we te maken hebben met een kerk. Gelukkig is Lomborg in hoger beroep van alle blaam gezuiverd.
En Nederland? Zoiets kan toch niet in Nederland voorkomen? Helaas is dat wel het geval. Een bekend slachtoffer van het menselijk broeikasgeloof is Henk Tennekes, oud-directeur wetenschappelijk onderzoek van het KNMI en internationaal wellicht de meest bekende Nederlandse klimatoloog. Hij viel bij een reorganisatie van het Instituut buiten de boot, waarbij zijn kritische opvatting ten aanzien van de menselijke broeikashypothese een belangrijke rol speelde. Voorts hebben 15 vooraanstaande wetenschappers onlangs op de Forum-pagina van de Volkskrant een artikel gepubliceerd, getiteld: 'Mens niet schuldig aan opwarming aarde'. Maar dit artikel had nooit mogen worden geplaatst, aldus de ombudsman van de Volkskrant.
Wat was er gebeurd? De Volkskrantredactie, in het bijzonder de wetenschapsredactie, had één van de auteurs, Hans Labohm, reeds geruime tijd op de zwarte lijst geplaatst. De Forum-redactie had verzuimd contact op te nemen met de wetenschapsredactie, zodat dit artikel door de mazen van hun censuurnet was geslipt. En de VK-ombudsman, die zich met de zaak ging bemoeien, oordeelde op zijn blog dat dit niet had mogen gebeuren.
Maar daarmee was de kous nog niet af. Onder de titel: 'Doel klimaatsceptici is verwarring zaaien in het publieke debat', betoogde Martijn van Calmthout op 22 februari j.l. dat het al dan niet plaatsen van artikelen van klimaatsceptici geen kwestie is van vrijheid van meningsuiting. Hun twijfel over het menselijke broeikaseffect is volgens hem niet serieus te nemen. Immers het laatste rapport van het VN-klimaatpanel IPCC, dat onlangs in Parijs werd gepresenteerd, is met een harde conclusie gekomen: het klimaat verandert en de mens is met zijn uitstoot van broeikasgassen daarvan de waarschijnlijkste oorzaak. Ik kan mij niet herinneren dat de Volkskrant, een van oorsprong katholieke krant, de laatste decennia ooit standpunten heeft ingenomen met een beroep op de Pauselijke onfeilbaarheid. Het is bevreemdend dat thans wèl een beroep wordt gedaan op de onfeilbaarheid van het IPCC. Zonder afbreuk te willen doen aan de kwaliteit van de wetenschapsredactie van de Volkskrant, lijkt het mij toch iets te ver gaan het klimaatdebat voor gesloten te verklaren.
Tot dusver zijn de enige slachtoffers van de klimaatverandering degenen die werden en worden bedreigd in hun vrijheid van opvatting en meningsuiting. We hebben dus wel degelijk een klimaatprobleem. Maar dat is van een andere aard dan de meeste mensen denken.
Frits Bolkestein was als VVD-politicus in de jaren negentig de grote gangmaker van het publieke debat. Van 1999 tot en met 2004 was hij Europees Commissaris voor de interne markt. Tegenwoordig is hij gasthoogleraar in Leiden en voorzitter van de aan de VVD gelieerde Teldersstichting.
Gepubliceerd op 03.05.07 @ 10:49 AM
[Home]
Reacties: 14 Reacties
op 03 05 2007 schreef dick:
Zoals eerder gepubliceerd in Opinio.
Bolkestein zegt dat hij zich onthoudt van een onhoudelijk oordeel over de vraag of de klimaatverandering terug te voeren is op een menselijke bijdrage. Tussen de regels door velt hij dat oordeel wel: hij gelooft er niets van.
op 03 05 2007 schreef Miranda Vink:
Ik neig zelf ook naar scepsis. We zitten nu in een warme periode dus is het vrij spel voor alle doemdenkers die paal en perk willen stellen aan de groei. Twintig jaar geleden waren diezelfde mensen overtuigd dat de zure regen al onze bossen zouden doden, dertig jaar geleden dachten ze dat we een nieuwe ijstijd tegemoet zouden gaan, veertig jaar geleden dachten ze dat we nu al onze grondstoffen zouden hebben verbruikt en vijftig jaar geleden dachten ze dat er wereldwijde hongersnoden zouden ontstaan om dat er niet genoeg voedsel zou zijn voor al die miljarden mensen.
op 04 05 2007 schreef Jimmy:
@Dick
Dat was ook mijn gevoel bij het lezen van Opinio; Bolkestein gelooft er niets van.
Geef hem eens ongelijk. Als anti-communist, anti-multiculturalist en anti-eurofederalist heeft hij getriomfeerd. Waarom niet als tegenstander van de mens-schuldig-aan-opwarming-these? Ik neig ook naar dat standpunt.
Vooruit, ik kom er vooruit. Ik geloof er ook geen bal van!
Diverse bronnen duiden op de invloed van de zon en waterdamp als belangrijkste factoren. Laten we daar nu niks aan kunnen doen.
op 04 05 2007 schreef Betaman:
Miranda,
Niet uitgekomen voorspellingen over natuurrampen door doemdenkers, zijn slechte redenen om nu sceptisch over antropogene klimaatverandering te zijn. Als je de donderpreken van de onheilsprofeten terzijde schuift, en koel naar de wetenschappelijke feiten kijkt, dan zie je dat van die zogenaamde voorspellingen ook niet veel overblijft.
In het geval van zure regen vreesde men vooral voor de naaldbomen in de omgeving van geindustrialiseerde gebieden. De oorzaken van zure regen zijn in veel landen met succes bestreden. Het probleem blijft echter actueel, bv. in China.
Dat men dertig jaar geleden unaniem dacht dat er een nieuwe ijstijd zou aanbreken, is een misverstand. Er is toendertijd veel onderzoek gedaan naar het koelende effect van zgn. aerosolen. Ten onrechte is het idee ontstaan dat dit effect onder klimatologen algemeen als dominant werd beschouwd en dat afkoeling van de aarde onvermijdelijk was.
Voorspellingen over bv. toekomstige hongersnoden en grondstoffentekorten worden altijd gedaan onder voorbehoud omdat de effecten van geopolitieke- en technologische ontwikkelingen moeilijk zijn in te schatten.
Overigens een prima artikel van Bolkestein. De mechanismen om andersdenkenden te isoleren en uit te sluiten blijken universeel, al koester ik de hoop dat de (exacte) wetenschap hiertegen het best bestand is. Gelukkig is dat tot nu toe nog altijd het geval geweest.
op 04 05 2007 schreef Thomas:
(1) Als Bolkestein zo opkomt voor andersdenkenden dan had hij 20 jaar geleden mogen opkomen voor de mensen die voor milieu en klimaat waarschuwden maar die werden gesmoord. Inmiddels is de Noordpool al een stuk kleiner geworden, en is de wereldbevolking met minstens een miljard gegroeid.
(2) Als Bolkestein zo opkomt voor andersdenkenden dan had hij als fraktieleider en lijsttrekker van de VVD in 1994 kritische vragen moeten stellen over de censuur van VVD partijgenoot Gerrit Zalm die als directeur Centraal Planbureau censuur van de wetenschap pleegde, in plaats van deze anti-vrijheidsdenker tot minister van Financien te laten benoemen.
(3) De econoom Hans Labohm is als econoom niet werkelijk serieus te nemen zolang hij ook niet protesteert tegen de censuur van de wetenschap door de directie van het CPB, en zolang hij niet ingaat op de analyse omtrent de werkloosheid die daar gecensureerd wordt. (En t.a.v. het klimaat zegt hij dat hij vooral econoom is en geen klimaatdeskundige.)
(4) In het klimaatdebat gaat het niet om wat er "gaat" gebeuren maar over de risico's van wat "kan" gebeuren. Het gaat niet over een termijn van 30 jaar maar over een termijn van minstens 100 of 200 jaar. China en India zijn locomotieven die niet stoppen, en dan heeft Nederland over 200 jaar 6 meter hoge dijken nodig, die in de modder wegzinken - want Amsterdam is gebouwd op palen. Maar het kan sneller gebeuren, want er zijn risico's die niet in de modellen zitten: zoals het versneld wegglijden van ijskappen, zoals de extra methaan van de permafrost die ontdooit of van methaanbellen op de bodem van de oceaan die opwarmen en omhoog schieten. Of bosbranden, woestijnvorming, en al dat leuk gedoe, zoals landen die om schaarse hulpbronnen gaan vechten.
(5) Bolkestein is al die jaren een dwaallicht geweest, en is het wederom.
(6) Maar er gaat inderdaad niets boven de vrijheid van meningsuiting. Laat de dwaallichtjes hun dwaallichten schijnen, moeten ze vooral doen. Het verheldert dat het dwaallichten zijn.
op 04 05 2007 schreef Thomas:
(1) Als Bolkestein zo opkomt voor andersdenkenden dan had hij 20 jaar geleden mogen opkomen voor de mensen die voor milieu en klimaat waarschuwden maar die werden gesmoord. Inmiddels is de Noordpool al een stuk kleiner geworden, en is de wereldbevolking met minstens een miljard gegroeid.
(2) Als Bolkestein zo opkomt voor andersdenkenden dan had hij als fraktieleider en lijsttrekker van de VVD in 1994 kritische vragen moeten stellen over de censuur van VVD partijgenoot Gerrit Zalm die als directeur Centraal Planbureau censuur van de wetenschap pleegde, in plaats van deze anti-vrijheidsdenker tot minister van Financien te laten benoemen.
(3) De econoom Hans Labohm is als econoom niet werkelijk serieus te nemen zolang hij ook niet protesteert tegen de censuur van de wetenschap door de directie van het CPB, en zolang hij niet ingaat op de analyse omtrent de werkloosheid die daar gecensureerd wordt. (En t.a.v. het klimaat zegt hij dat hij vooral econoom is en geen klimaatdeskundige.)
(4) In het klimaatdebat gaat het niet om wat er "gaat" gebeuren maar over de risico's van wat "kan" gebeuren. Het gaat niet over een termijn van 30 jaar maar over een termijn van minstens 100 of 200 jaar. China en India zijn locomotieven die niet stoppen, en dan heeft Nederland over 200 jaar 6 meter hoge dijken nodig, die in de modder wegzinken - want Amsterdam is gebouwd op palen. Maar het kan sneller gebeuren, want er zijn risico's die niet in de modellen zitten: zoals het versneld wegglijden van ijskappen, zoals de extra methaan van de permafrost die ontdooit of van methaanbellen op de bodem van de oceaan die opwarmen en omhoog schieten. Of bosbranden, woestijnvorming, en al dat leuk gedoe, zoals landen die om schaarse hulpbronnen gaan vechten.
(5) Bolkestein is al die jaren een dwaallicht geweest, en is het wederom.
(6) Maar er gaat inderdaad niets boven de vrijheid van meningsuiting. Laat de dwaallichtjes hun dwaallichten schijnen, moeten ze vooral doen. Het verheldert dat het dwaallichten zijn.
op 04 05 2007 schreef Betaman:
Thomas, hoe kunnen wegglijdende ijskappen invloed hebben op het klimaat? En waarom is Bolkestein een dwaallicht?
Jimmy, zonnekrachtvariaties kunnen de temperatuurveranderingen op aarde niet geheel verklaren. Daarnaast is de concentratie waterdamp is afhankelijk van de temperatuur. Extra waterdamp dat door menselijke activiteit in de atmosfeer terechtkomt, verdwijnt vrijwel direct in de vorm van neerslag. Pas als de temperatuur stijgt door andere oorzaken, kan de extra waterdamp in de atmosfeer blijven en als broeikasgas fungeren. De temperatuur zal daardoor verder stijgen.
Twijfel je alweer? Of is je sceptische houding alleen maar een stellingname tegen overwegend links georienteerde politici en beleidsmakers die hun maakbaarheidsideeen projecteren op het klimaatprobleem en het *dus* bij het verkeerde eind moeten hebben? Ik opper maar wat.
op 04 05 2007 schreef Jimmy:
@Thomas
Ja, idd, waarom is Bolkestein een dwaallicht? Je kunt veel van Bolkestein vinden, maar hij heeft ze echt wel op een rijtje hoor. Wat is er mis met Hans Labohm?
@Betaman
Oh nee, niet per se anti-links - al zou dat nog niet eens zo gek zijn. Veel van die progressieve types denken dat ze alle verschijnselen kunnen beteugelen.
Ik vind een sceptische houding bij zo'n kostenintensief, gecompliceerd vraagstuk gewoon beter dan de niet-sceptische houding. Waarom bepaalt de Volkskrant wat een juiste wetenschappelijke houding is?
Ik geloof overigens wel dat de aarde opwarmt. Ik geloof alleen niet dat de mens de belangrijkste of drijvende factor is achter die opwarming. Als ik achteraf ongelijk heb, prima. Tot die tijd betaal ik net als iedereen sowieso mee, onderzoek juich ik toe - via belasting, dat wel.
En nog belangrijker, als de zeespiegel in Nederland stijgt (max. 90cm ofzo), dan geloof ik dat we ons daar best op in kunnen stellen. Zeker als dat proces meer dan een eeuw zal duren. Al is de wereld groter dan Nederland alleen.
En voor elk argument dat ik hoor, hoor ik even later weer een tegenargument. Juist daarom ben ik sceptisch. Volgens mij zijn er grotere problemen dan klimaatverandering.
op 05 05 2007 schreef arend:
@Thomas,
1) De mensen die 20 jaar geleden waarschuwden voor het milieu kregen geen beroepsverbod; eerder subsidie.
2) Vertel eens over die censuur bij het CPB. Zijn daar ook een aantal beroepsverboden uitgedeeld?
3) Als de hele wetenschapsredactie van de Volkskrant voor censuur is in het klimaatdebat, behalve Labohm, is Labohm onbetrouwbaar?
Alleen omdat hij (net als de rest van die redactie) niks over het CPB heeft gezegd?
4) Juist omdat het gaat over 'mogelijkheden' en niet over 'zekerheden' is enige nuance op zijn plaats.
Censuur en het ontslaan van andersdenkenden is een zwaktebod, geen bewijs van het eigen gelijk.
5) Het feit dat Bolkesteijn in het verleden vaak gelijk heeft gekregen maakt hem geen dwaallicht.
6) Je gunt 'dwaallichten' hun mening; fantastisch.
Dit stukje gaat er over dat andere betweters wèl menen anderen het zwijgen op te kunnen leggen.
Bolkesteijn geeft daarvan een aantal voorbeelden, waar je er niet 1 van weerlegt.
Ook geef je niet aan waarom jij denkt dat de gelovigen van de broeikaskerk wèl gelijk hebben.
op 05 05 2007 schreef Thomas:
(a) Excuses voor de tweede plaatsing, de computer gaf een foutmelding, zodat ik wederom op verstuur drukte.
(b) Ik was nog vergeten om dit te noemen t.a.v. Lomborg, waarnaar Bolkestein verwijst. Het is absoluut onjuist zoals Lomborg in eerste instantie behandeld is, maar dat betekent niet dat hij in alles gelijk heeft. Ik heb diens dikke pil gelezen en heb hier een bespreking staan:
http://www.dataweb.nl/~cool/Papers/Environment/ReactionToLomborg.html
Van belang is bijv. diens vermelding naar een studie van Lans Bovenberg en Ruud de Mooij, (oud-) CPB-medewerkers, waarmee Lomborg in navolging van dezen dan stelt dat er weinig ruimte is voor een "dubbel dividend". Er zouden dus geen mogelijkheden zijn om belastingen en premies zo te herzien, dat het milieu beschermd wordt en de werkgelegenheid kan toenemen. Dit is niet juist, deze gedachte is baseerd op censuur door de directie van het CPB - waartoe ooit ook Bovenberg behoorde.
(c) Een ijskap die op rots ligt kan tussen ijs en rots een laagje water vormen waardoor het sneller richting zee glijdt. Voor Antartica zijn er al berichten dat sommige plekken sneller bewegen dan eerder gemeten. Nu is de raming dat in 2100 de zee 1 meter hoger is, maar als de kappen kunnen gaan glijden dan wordt het 6 of 12 meter. Het is onzeker, maar wel een risico om aan te denken.
(d) "De mensen die 20 jaar geleden waarschuwden voor het milieu kregen geen beroepsverbod; eerder subsidie.": Voor 1999 kan ik zo de kwestie van Hans de Kwaadsteniet noemen, bij het RIVM.
http://www.vpro.nl/data/158747/item.shtml?1616813
Voor 20 jaar geleden zou ik het proefschrift van Mark Bovens (Univ. Utrecht) "Verantwoordelijkheid en organisatie" (1990) weer moeten opslaan. Of misschien schiet het me zo weer te binnen.
(e) Over de CPB-kwestie heb ik al vaker verteld op deze site, ik aarzelde of ik wel op dit stukje van Bolkestein moest reageren, maar diens bord voor de kop was te groot om te negeren. Voor de CPB-kwestie, zie hier:
http://www.ipetitions.com/petition/PE_werk_CPB/
(f) "Als de hele wetenschapsredactie van de Volkskrant voor censuur is in het klimaatdebat, behalve Labohm, is Labohm onbetrouwbaar? Alleen omdat hij (net als de rest van die redactie) niks over het CPB heeft gezegd?": Dat heb ik niet zo gezegd, en zoals het hier wordt gesteld is het inderdaad kort door de bocht. Waar het mij om gaat is dat Hans Labohm wel de gecensureerde wetenschapper kan spelen maar dat hij net zo hard meedoet met het negeren van andere inzichten. Laat hij zich eerst als econoom waarmaken voordat hij zich tegen het klimaat gaat aanbemoeien terwijl hij tegelijk zegt dat hij econoom is en geen klimaatdeskundige. Wat moeten we met artikelen waarbij mensen zeggen dat ze iets niet zeggen maar waarvan je tussen de regels moet begrijpen dat ze het wel zeggen ? Laat Hans Labohm zich eens verdiepen in de censuur door de directie van het CPB. Zoals bovenaangehaalde analyse van Bovenberg en De Mooij, de kritiek daarop en de censuur van dat laatste. Als ik een verstandig stuk van hem gezien heb, dan kan ik daar wat mee. Mijn tekst t.a.v. Lomborg staat al sinds 2001 op het web, en ik heb nog geen reactie van Labohm gezien.
(g) "Het feit dat Bolkesteijn in het verleden vaak gelijk heeft gekregen maakt hem geen dwaallicht.": Het is Bolkestein. Als Bolkestein zegt "de zon schijnt" en de zon schijnt, dan heeft hij gelijk. Waar het om gaat is dat hij inzichten zou moeten aandragen waardoor je je mening verandert: dat is de ware betekenis van "gelijk hebben". Dat er duizenden dwaallichten waren die het integratieprobleem negeerden, en dat Bolkestein daartegen inging, maakt Bolkestein nog niet verstandig, want zijn argumenten en redeneringen waren dat niet. Hij *leek* gelijk te hebben, toen de problemen te groot werden om nog te ontkennen. Maar als Bolkestein de goede argumenten had gehanteerd, dan had hij eerder gelijk gekregen, en in de echte zin van het woord, dat hij mensen op andere gedachten had gebracht. Nu is hij alleen een dwaallicht op de golven van de geschiedenis.
(h) "Bolkesteijn geeft daarvan een aantal voorbeelden, waar je er niet 1 van weerlegt.": Mijn reactie was niet bedoeld als een weerlegging. Bolkestein bewijst ook niets. Hij geeft een mening, ik stelde de mijne daar tegenover, met als toegevoegde waarde dat ik de bal naar Bolkestein terugkaats: waarom heeft u Gerrit Zalm de vrijheidsbeperker voorgedragen tot minister ? Maar OK, hierboven dan een inhoudelijker reactie t.a.v. Labohm en Lomborg. Ook dat is geen "weerlegging" want ik ben het met Bolkestein eens dat ook dwaallichten gehoord moeten kunnen worden. Bolkestein noemt ze deskundigen maar ik plaats daar vraagtekens bij. Labohm neem ik niet serieus, Lomberg heel erg. Dat lijkt me een echte wetenschapper, die alleen nog niet het juiste argument heeft gehoord, als gevolg van de censuur door de directie van het CPB. Het stukje van Bolkestein had ook aan kracht gewonnen wanneer hij was ingegaan op de argumenten van de Volkskrant redactie t.a.v. Labohm:
http://www.volkskrantblog.nl/bericht/101591
(i) "Ook geef je niet aan waarom jij denkt dat de gelovigen van de broeikaskerk wèl gelijk hebben. ": Ik moet niets van gelovigen hebben maar de argumenten dat de wereldbevolking toeneemt, de vervuiling toeneemt, het klimaat verandert, zijn glashelder. Ik heb het boek van Lomborg gelezen en ben ver in het Stern rapport. Ik heb meegewerkt aan de CPB lange termijn studie "Scanning the future" en "Nederland in drievoud" uit 1992. Ik houd al sinds mijn middelbare schooltijd uit 1970 een oog op zulke ontwikkelingen.
op 05 05 2007 schreef Leen:
Waarom rust er toch een taboe op het bestrijden van de belangrijkste oorzaak van alle ellende--de ongebreidelde toename van de wereldbevolking. Deze planeet kan prima een bevolking van een paar honderd miljoen aan, wat die verder ook doen. We kunnen aan de andere kant doen wat we willen met energiebesparing, alternatieve energie, CO2 opslag en wat niet. Als de bevolking toeneemt tot, zeg 12 miljard, gaat de planeet eraan...
op 05 05 2007 schreef Betaman:
Thomas, wat een chicanes om Bolkestein als 'dwaallicht' te bestempelen. Wanneer zijn iemands argumenten en redeneringen volgens jou verstandig? Als ze jouw goedkeuring hebben?
Bolkestein legt uit waarom hij de houding van de Volkskrant tegenover Labohm (die hij nergens expliciet deskundig noemt) verwerpelijk vindt. Dat de redactie zich parmantig schaart achter de communis opinio onder klimatologen is journalistiek onverantwoord en riekt naar politiek-correctheid. De paradox in deze houding wordt uitstekend beschreven in de tweede reactie op Tom Meens' stuk op de Volkskrantblog waar je naar linkte.
Ik kan me best voorstellen dat de krimpende groep klimaatsceptici steeds minder serieus wordt genomen, maar blijf dan in ieder geval een evenredig deel van je opiniepagina's besteden aan het tegengeluid van sceptici, totdat hun argumenten grotendeels weerlegd zijn. De methoden die nu worden gebruikt om sceptici buitenspel te zetten, duiden erop dat er nu nog andere dan wetenschappelijke argumenten een rol spelen. Het lekenpubliek pikt deze politieke component in de stellingnames en voorlichting feilloos op en concludeert daardoor ten onrechte dat er nog een heftige wetenschappelijke klimaatdiscussie gaande is.
op 05 05 2007 schreef Thomas:
Ja, ik gebruik hier vaker het woord "dwaallicht" dan nodig, en zelfs zo vaak dat de lezer zich gaat afvragen of ik nog wel iets anders te melden heb. Niet zo effectief dus, ook wat minder beleefd, en als ik Bolkestein weer eens tegenkom zal ik het beslist anders formuleren.
In de NRC van vandaag schrijft Eduard Bomhoff dat Bolkestein "pseudowetenschap" bedrijft t.a.v. diens laatste teksten over de drie godsdiensten die voortkomen uit Abraham. Ik weet hier niets van af maar het lijkt me nuttig te noemen, voor wanneer "pseudowetenschap" een goed pseudoniem voor "dwaallichterij" is.
Die tweede alinea in het Volkskrant blog gelezen. Dit weerlegt niet dat een wetenschapsredactie andere maatstaven mag aanleggen dan een opiniepagina.
Gaat deze discussie nog ergens over ? Van mij mogen en moeten mensen zeggen wat ze op hun hart hebben en mogen en moeten anderen daar aandacht aan besteden.
Ik heb Hans Labohm een keer bij een congres ontmoet. Ik heb daar melding gemaakt van de censuur door de directie van het CPB. Van Labohm hier nooit een reactie op gehad. Ik heb zijn teksten over het klimaat en de economie gelezen, en het heeft onvoldoende kwaliteit. Hij en de zijnen kunnen doen alsof ze gecensureerd worden, en Bolkestein kan ter hunner verdediging aantreden, maar het is preken voor eigen parochie wanneer de teksten tegenvallen en Labohm en Bolkestein de directie van het CPB en ook Gerrit Zalm niet ter verantwoording roepen (toen het kon). Dat was mijn punt.
op 05 05 2007 schreef Thomas:
Ja, ik gebruik hier vaker het woord "dwaallicht" dan nodig, en zelfs zo vaak dat de lezer zich gaat afvragen of ik nog wel iets anders te melden heb. Niet zo effectief dus, ook wat minder beleefd, en als ik Bolkestein weer eens tegenkom zal ik het beslist anders formuleren.
In de NRC van vandaag schrijft Eduard Bomhoff dat Bolkestein "pseudowetenschap" bedrijft t.a.v. diens laatste teksten over de drie godsdiensten die voortkomen uit Abraham. Ik weet hier niets van af maar het lijkt me nuttig te noemen, voor wanneer "pseudowetenschap" een goed pseudoniem voor "dwaallichterij" is.
Die tweede alinea in het Volkskrant blog gelezen. Dit weerlegt niet dat een wetenschapsredactie andere maatstaven mag aanleggen dan een opiniepagina.
Gaat deze discussie nog ergens over ? Van mij mogen en moeten mensen zeggen wat ze op hun hart hebben en mogen en moeten anderen daar aandacht aan besteden.
Ik heb Hans Labohm een keer bij een congres ontmoet. Ik heb daar melding gemaakt van de censuur door de directie van het CPB. Van Labohm hier nooit een reactie op gehad. Ik heb zijn teksten over het klimaat en de economie gelezen, en het heeft onvoldoende kwaliteit. Hij en de zijnen kunnen doen alsof ze gecensureerd worden, en Bolkestein kan ter hunner verdediging aantreden, maar het is preken voor eigen parochie wanneer de teksten tegenvallen en Labohm en Bolkestein de directie van het CPB en ook Gerrit Zalm niet ter verantwoording roepen (toen het kon). Dat was mijn punt.
